Το Αόρατο Τείχος της Τραπεζικής Αξιολόγησης
Η πρόσβαση σε επιχειρηματική χρηματοδότηση αποτελεί έναν από τους πλέον καθοριστικούς παράγοντες για την καθημερινή λειτουργία, τη σταθερότητα και τη μελλοντική ανάπτυξη κάθε επιχείρησης. Είτε πρόκειται για την κάλυψη εκτάκτων αναγκών ρευστότητας είτε για την υλοποίηση ενός μεγάλου επενδυτικού σχεδίου, το τραπεζικό κεφάλαιο λειτουργεί ως απαραίτητος καταλύτης.
Ωστόσο, η πραγματικότητα της αγοράς δείχνει ότι ένα μεγάλο ποσοστό αιτήσεων δανειοδότησης απορρίπτεται.
Οι τράπεζες και οι χρηματοδοτικοί φορείς δεν λαμβάνουν αποφάσεις βάσει ενστίκτου, αλλά εφαρμόζουν αυστηρά, αυτοματοποιημένα και πολυπαραγοντικά συστήματα πιστοληπτικής αξιολόγησης (Credit Scoring). Η κατανόηση των κριτηρίων με τα οποία αξιολογείται ένας φάκελος επιτρέπει στους επιχειρηματίες να προετοιμαστούν κατάλληλα, ελαχιστοποιώντας τις πιθανότητες μιας απορριπτικής απόφασης.
Περιορισμένη δυνατότητα αποπληρωμής (Debt Service Coverage Issue)
Ο πρωταρχικός παράγοντας που εξετάζει κάθε πιστωτικό ίδρυμα είναι η ικανότητα της επιχείρησης να εξυπηρετεί απρόσκοπτα τις δανειακές της υποχρεώσεις.

Αν τα προβλεπόμενα διαθέσιμα κεφάλαια της εταιρείας κριθούν οριακά ή ανεπαρκή για την κάλυψη των νέων δόσεων, η αίτηση είτε απορρίπτεται αμέσως είτε εγκρίνεται για σημαντικά χαμηλότερο ποσό από το αιτούμενο.
Αρνητική ή ασταθής οικονομική εικόνα
Η ιστορικότητα των οικονομικών αποτελεσμάτων της επιχείρησης αποτελεί τον «καθρέφτη» της διοικητικής της επάρκειας:
-
Ζημιογόνες Χρήσεις: Συνεχόμενες ζημιές στα τελευταία 2-3 έτη εκλαμβάνονται ως ένδειξη δομικών λειτουργικών προβλημάτων.
-
Μεγάλη Μεταβλητότητα Εσόδων: Απότομες διακυμάνσεις στον κύκλο εργασιών από χρονιά σε χρονιά υποδηλώνουν υψηλό επιχειρηματικό κίνδυνο και έλλειψη προβλεψιμότητας.
-
Υψηλή Μόχλευση (High Leverage): Όταν τα ίδια κεφάλαια της εταιρείας είναι πολύ χαμηλά σε σχέση με τις συνολικές της υποχρεώσεις.
Αυτό δεν σημαίνει ότι μια επιχείρηση που αντιμετώπισε πρόσκαιρες δυσκολίες αποκλείεται αυτόματα. Σημαίνει όμως ότι απαιτείται τεκμηριωμένη παρουσίαση των αιτιών και σαφές πλάνο ανάκαμψης.
Υφιστάμενες ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις & πιστοληπτικό υλικό
Το πιστοληπτικό προφίλ του νομικού προσώπου, αλλά και των βασικών μετόχων/εγγυητών, ελέγχεται εξονυχιστικά μέσω των συστημάτων πιστοληπτικής συμπεριφοράς (Τειρεσίας).
Παράγοντες που επιβαρύνουν την αξιολόγηση:
-
Καθυστερήσεις σε Δάνεια/Κάρτες: Ακόμη και ολιγοήμερες συστηματικές καθυστερήσεις στην εξόφληση δόσεων.
-
Σφραγισμένες Επιταγές & Διαμαρτυρημένα: Ύπαρξη αρνητικών στοιχείων στη διατραπεζική βάση δεδομένων.
-
Οφειλές σε Δημόσιο & Ασφαλιστικά Ταμεία: Απουσία φορολογικής ή ασφαλιστικής ενημερότητας και ύπαρξη μη ρυθμισμένων ληξιπρόθεσμων χρεών.
Ελλιπής ή κακώς δομημένος χρηματοδοτικός φάκελος
Ένα από τα πιο συχνά φαινόμενα που οδηγούν σε καθυστερήσεις ή απορρίψεις είναι η υποβολή πρόχειρων και ελλιπών φακέλων:
-
Ασυνέπειες Στοιχείων: Διαφορές μεταξύ των στοιχείων που δηλώνονται στην αίτηση και αυτών που προκύπτουν από τα Ε3, τους ισολογισμούς ή τις περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ.
-
Έλλειψη Δικαιολογητικών: Παράλειψη υποβολής απαραίτητων εγγράφων (π.χ. προσφορών εξοπλισμού, πρόσφατων περιοδικών δηλώσεων, πιστοποιητικών δικαστικής φερεγγυότητας).
-
Ασαφής Σκοπός: Αδυναμία εξήγησης του πώς ακριβώς θα αξιοποιηθούν τα κεφάλαια και ποιο θα είναι το αναμενόμενο οικονομικό όφελος.
Μη ρεαλιστικό επιχειρηματικό σχέδιο (Business Plan)
Όταν η χρηματοδότηση αφορά επενδυτικό σχέδιο, επέκταση δραστηριότητας ή εισαγωγή νέων προϊόντων, το Business Plan αποτελεί τη βάση της αξιολόγησης.
Οι αξιολογητές των τραπεζών απορρίπτουν σχέδια που παρουσιάζουν:
-
Υπεραισιόδοξες Προβλέψεις Εσόδων: Εκτιμήσεις για αλματώδη αύξηση πωλήσεων που δεν δικαιολογούνται από τα ιστορικά δεδομένα ή την τάση της αγοράς.
-
Υποεκτίμηση Λειτουργικών Εξόδων: Παράλειψη υπολογισμού κρίσιμων εξόδων (π.χ. αυξημένο κόστος ενέργειας, μάρκετινγκ, μισθοδοσίας).
-
Έλλειψη Ανάλυσης Ευαισθησίας: Απουσία εναλλακτικών σεναρίων (Scenario Planning) για το τι θα συμβεί αν οι πωλήσεις υπολείπονται του στόχου κατά 20% ή 30%.
Ακατάλληλη χρηματοδοτική επιλογή
Συχνά, η απόρριψη δεν οφείλεται στην ίδια την επιχείρηση, αλλά στη λανθασμένη αντιστοίχιση της ανάγκης με το χρηματοδοτικό προϊόν.
Για παράδειγμα:
-
Αίτηση για βραχυπρόθεσμο δάνειο κεφαλαίου κίνησης προκειμένου να αγοραστούν ακίνητα ή βαριά μηχανήματα (που απαιτούν μακροπρόθεσμη απόσβεση).
-
Αίτηση για μακροπρόθεσμο επενδυτικό δάνειο προκειμένου να καλυφθούν παρερχόμενα ταμειακά κενά ή καθυστερήσεις πληρωμών πελατών.
Τι πρέπει να κάνει μια επιχείρηση πριν υποβάλει αίτηση;
Για να μεγιστοποιηθούν οι πιθανότητες έγκρισης, η διοίκηση της επιχείρησης οφείλει να ακολουθήσει μια συστηματική προετοιμασία:
-
Προκαταρκτικός Έλεγχος (Pre-Audit): Αξιολόγηση της πιστοληπτικής ικανότητας και διόρθωση τυχόν εκκρεμοτήτων στον Τειρεσία ή στο δημόσιο.
-
Προσδιορισμός Πραγματικών Αναγκών: Ακριβής υπολογισμός του απαιτούμενου ποσού και επιλογή της σωστής χρηματοδοτικής δομής.
-
Σύνταξη Αξιόπιστου Business Plan: Θεμελίωση των προβλέψεων σε ρεαλιστικές παραδοχές της αγοράς.
-
Ανάλυση Αιτιών σε Περίπτωση Απόρριψης: Αν έχει προηγηθεί αρνητική απάντηση, είναι απαραίτητο να ζητηθεί το σκεπτικό της απόρριψης πριν υποβληθεί νέα αίτηση σε άλλο ίδρυμα.
Πώς υποστηρίζει η TFS;
Στην TFS λειτουργούμε ως ο εξειδικευμένος σύμβουλος που γεφυρώνει το χάσμα μεταξύ της επιχείρησης και των χρηματοδοτικών φορέων.
-
Αξιολογούμε την Πιστοληπτική Ικανότητα: Εντοπίζουμε εκ των προτέρων τα αδύναμα σημεία του φάκελου.
-
Δομούμε τη Χρηματοδότηση: Επιλέγουμε το κατάλληλο μίγμα τραπεζικών προϊόντων ή επιδοτούμενων προγραμμάτων.
-
Συντάσσουμε Πλήρη Φάκελο & Business Plan: Παρουσιάζουμε την πρόταση με την επαγγελματική επάρκεια που απαιτούν τα τραπεζικά στελέχη.
Σημείωση: Η τελική έγκριση και οι όροι χρηματοδότησης καθορίζονται αποκλειστικά από τον αρμόδιο χρηματοδοτικό φορέα. Η σωστή προετοιμασία δεν εγγυάται την έγκριση, αλλά αποτελεί τη μοναδική υπεύθυνη οδό για τη διεκδίκησή της.
Θέλετε να αξιολογήσετε τις δυνατότητες χρηματοδότησης της επιχείρησής σας και να υποβάλετε έναν πλήρη και τεκμηριωμένο φάκελο;
Επικοινωνήστε με την TFS για περισσότερες πληροφορίες.
Σχετικοί οδηγοί της TFS
Επιμέλεια: TFS – Total Financial Services.